Als een energieverkoper ongevraagd bij je voor de deur staat of je belt, moeten alle alarmbellen afgaan. Dat is de boodschap van de Autoriteit Consument en Markt (ACM).
De toezichthouder ziet een toename van meldingen van consumenten die honderden euro's betalen voor misleidend verduurzamingsadvies en mensen die ongewild een overeenkomst sluiten voor een thuisbatterij van tienduizenden euro's. Daarom begint de ACM vandaag een bewustwordingscampagne.
Niet alleen de ACM ziet een toename van het aantal meldingen over onbetrouwbare verkopers. Ook de Consumentenbond, de Fraudehelpdesk, het Juridisch Loket en Vereniging Eigen Huis ondersteunen de boodschap van de toezichthouder.
Onzekerheid
De hoge energiekosten, het stoppen van de salderingsregeling op 1 januari 2027 en het grote aanbod aan verduurzamingsproducten, zorgen voor onzekerheid over energie bij consumenten, merkt de ACM. Onbetrouwbare verkopers maken misbruik van deze onzekerheid en voeren de druk op om consumenten met misleidende verkooppraatjes tot een aankoop te verleiden.
"Je moet niet op die praatjes ingaan", waarschuwt een woordvoerder van de ACM. Hoewel het contact met de verkoper in eerste instantie professioneel overkomt, eindigt het vaak met misleiding en agressiviteit. De malafide verkopers beschikken over veel informatie over de woning of het energieverbruik. Soms doen ze zelfs alsof ze samenwerken met een energieleverancier of gemeente.
De misleiding zit hem in het feit dat verkopers valse beloftes doen en mensen onder druk zetten. Bijvoorbeeld door te stellen dat een korting alleen vandaag zou gelden en belangrijke informatie achter te houden. Bovendien worden beloofde producten of diensten soms niet geleverd.
Zelf onderzoek doen
Uit onderzoek van de ACM blijkt dat bijna de helft van de 1800 ondervraagden telefonisch of aan de deur is benaderd voor de verkoop van energieproducten. Verkopers zetten vooral in op de verkoop van zonnepanelen, maar ook thuisbatterijen zijn populair om aan te smeren.
De ACM roept op zelf onderzoek te doen, bijvoorbeeld door bij de gemeente aan te kloppen. "Energiecoaches daar kunnen je tips geven om energie te besparen". Met de slogan "Stop het gesprek. Start je eigen check", wil de ACM aanmoedigen dat de consumenten zelf afwegingen maken en zich niet laten misleiden.
Uit het onderzoek van de toezichthouder blijkt ook dat meer dan een derde van de respondenten hun woning wel willen verduurzamen. Tegelijkertijd vindt meer dan 40 procent van de ondervraagden dat er te veel mogelijkheden zijn, wat het lastig maakt een goede keuze te maken. Bij mensen met veel financiële zorgen is dat zelfs meer dan de helft. Bij die laatste groep speelt soms ook de angst dat ze snel moeten verduurzamen, omdat energie anders onbetaalbaar wordt.
Geld terug eisen
Niet alleen kloppen consumenten aan bij de ACM. De Consumentenbond zegt in een jaar tijd bijna 1000 klachten van consumenten over misleidende verkoop van energieproducten te hebben ontvangen. "De verkopers zijn vaak erg agressief. Ze misleiden niet alleen, maar intimideren en bedreigen consumenten ook."
Op de website van de Consumentenbond staat een lijst met namen van bedrijven waar veel klachten over binnenkomen. "Maar het nadeel is dat ze regelmatig van naam wisselen. Daarom raden we aan überhaupt niet in te gaan op verkoop aan de deur of via de telefoon", vertelt een woordvoerder.
Als consumentenvereniging kunnen zij mensen helpen die vermoeden misleid te zijn. "Wij sommeren die bedrijven en eisen dat zij stoppen met hun praktijken. Waar we kunnen ondernemen we juridische stappen en halen we het geld van de consument weer terug".
Verduurzaming toegankelijk
Ook de Vereniging Eigen Huis herkent de verhalen van onbetrouwbare verkopers. "Mensen worden misleid, maar juridisch gezien niet opgelicht omdat ze slim met bepaalde regels omgaan."
Daarnaast ziet Verenging Eigen Huis dat mensen het lastig vinden om te verduurzamen, zeker als er ook onbetrouwbare verkopers tussen zitten. "We willen dat verduurzaming toegankelijk blijft voor mensen en daarom af van de malafide verkopers".