De Zweedse regering heeft gisteren een controversieel wetsvoorstel gepresenteerd om de strafbare leeftijd te verlagen van 15 naar 13 jaar voor ernstige misdrijven. Deze drastische maatregel moet een einde maken aan het toenemende gebruik van minderjarigen door criminele bendes.
Kinderen als criminele instrumenten
In Zweden worden steeds vaker zeer jonge kinderen door bendes geronseld om zware misdrijven te plegen, omdat zij onder de huidige wet van 15 jaar niet strafrechtelijk vervolgd kunnen worden. Minister van Justitie Strömmer spreekt van een "noodsituatie" en noemt het tegengaan van dit misbruik een topprioriteit.
De cijfers onderstrepen de ernst van de situatie: het aantal geregistreerde misdrijven met verdachten onder de 15 is de afgelopen tien jaar verdubbeld. In 2024 werden maar liefst 176 kinderen onder de 15 verdacht van moord of pogingen daartoe, tegen 53 in 2023.
Zwaardere straffen voor minderjarigen
Het wetsvoorstel gaat verder dan alleen leeftijdsverlaging. De regering wil ook de strafvermindering voor 15- tot 18-jarigen afschaffen en 17- en 18-jarigen als volwassenen behandelen. De maximale gevangenisstraf voor minderjarigen wordt verhoogd van 14 naar 18 jaar cel.
Felle kritiek op plannen
De voorstellen stuiten op breed verzet. VN-kinderrechtenorganisatie Unicef toont zich zeer bezorgd, terwijl de Zweedse politie waarschuwt dat nog jongere kinderen in het criminele circuit kunnen belanden. Critici vrezen dat het Zweedse gevangenissysteem niet geschikt is voor zulke jonge kinderen.
Een sociaal wetenschapper stelt dat er geen feitelijke argumenten zijn voor de maatregelen en benadrukt dat kinderen zorg verdienen, geen straf.
Snelle invoering verwacht
Als het parlement akkoord gaat, kan de wet deze zomer al van kracht worden. Minister Strömmer erkent de zorgen maar stelt dat de risico's van het huidige systeem nog groter zijn dan die van de voorgestelde wijzigingen.
