Internetblokkades komen wereldwijd steeds vaker voor, met directe gevolgen voor nieuwsgaring en informatieverspreiding. Dit blijkt uit nieuwe cijfers van Unesco en internetvrijheidsorganisatie Access Now. Voor de Nederlandse radiowereld, die steeds meer gebruikmaakt van online platforms en sociale media, is deze ontwikkeling zorgwekkend.
Iran als recent voorbeeld
De recente grootschalige internetblokkade in Iran tijdens de protesten daar illustreert hoe overheden de digitale informatietoegeng kunnen beperken. Radiostations en andere nieuwsmedia hadden hierdoor geen zicht op de gebeurtenissen ter plaatse, wat de nieuwsgaring ernstig bemoeilijkte.
296 blokkades in 2024
Access Now registreerde in 2024 maar liefst 296 internetblokkades wereldwijd, waarvan 57 grootschalige afsluitingen. "Niettemin is er een duidelijke toename en is dit zorgwekkend," stelt Mariëlle Wijermars van de Universiteit Maastricht. De expert benadrukt dat deze ontwikkeling ingaat tegen VN-afspraken over internetvrijheid.
India koploper bij lokale blokkades
Opvallend is dat bijna de helft van alle blokkades plaatsvindt in India, maar deze zijn meestal lokaal en van korte duur. Kris Ruijgrok van de Universiteit van Amsterdam onderzocht dit fenomeen: "Bestuurders in India zitten vaak met de handen in het haar wanneer haatdragende content via sociale media wordt verspreid."
Impact op Nederlandse media
Voor Nederlandse radiostations, die steeds meer afhankelijk zijn van sociale media voor nieuwsgaring en distributie, kunnen dergelijke blokkades verstrekkende gevolgen hebben. Niet alleen wordt de toegang tot internationale nieuwsbronnen belemmerd, ook de eigen verspreiding van content kan worden geraakt.
Desinformatie als voorwendsel
Overheden gebruiken vaak het bestrijden van desinformatie als rechtvaardiging voor internetbeperkingen, vooral tijdens verkiezingen. "Het argument van desinformatie tegengaan wordt ook misbruikt om eigen propaganda te verspreiden," waarschuwt Ruijgrok.
Nederlandse radiowereld waakzaam
Hoewel internetblokkades in Europa minder waarschijnlijk zijn, blijft waakzaamheid geboden. De veranderende koers van platforms zoals X onder Elon Musk toont aan dat de digitale medialandschap waarin Nederlandse radiostations opereren, voortdurend in beweging is. Voor de radiowereld blijft het essentieel om diverse kanalen en platforms te gebruiken om nieuwstoegankelijkheid te waarborgen.
