Oekraïne heeft na drie dagen van pauze de aanvallen op de Russische energiesector hervat. President Zelensky kondigde in een interview met Britse krant Financial Times aan dat het tijdelijke stopzetten van bombardementen officieel voorbij is. Afgelopen nacht is volgens Russische autoriteiten al een droneaanval uitgevoerd op een olieraffinaderij in de regio Rjazan, in het westen van het land.
"De aanvalspauze is afgelopen", zei Zelensky tegen Financial Times. "Dat heb ik het leger gezegd nadat er weer mensen zijn omgekomen bij Russische aanvallen."
Zelensky kwam tot dit besluit omdat het Kremlin zich al niet aan het bestand hield dat Trump afgelopen zondag plotsklaps aankondigde. De Amerikaanse president zei toen dat Rusland en Oekraïne elkaars energiesector zouden ontzien bij aanvallen over en weer, als onderdeel van een dieseldeal die hij had gesloten met het Kremlin.
Russische schendingen
Hoewel hij niet op voorhand was geraadpleegd, zei Zelensky het bestand te respecteren, zolang Rusland zich er ook aan zou houden. Nadat Rusland in de nacht van dinsdag op woensdag 39 ballistische raketten en 120 drones inzette was voor Zelensky de maat vol. Hij voegde eraan toe het besluit nog niet met president Trump besproken te hebben.
"Als zij dat doen, hoelang kunnen wij dan de aanvallen uitstellen op de Russische raffinaderijen?", vroeg hij zich retorisch af. "De eerste dag was nog maar een benzinepomp en wat brandstofinfrastructuur, en de tweede dag ook niet veel, maar 's nachts vielen ze weer direct de belangrijke energie-infrastructuur aan, vooral in Kyiv."
Gisteren zaten meer dan een half miljoen Oekraïners zonder stroom door aanhoudende grootschalige Russische aanvallen op zowel energiecentrales als cruciale infrastructuur in Oekraïne. Bij de eerste Oekraïense aanval op de Russische oliesector sinds zondag zijn volgens de gouverneur van Rjazan geen doden gevallen, wel moesten hulpdiensten uitrukken voor brand.
Oorlogskas van Poetin
Het door Trump op eigen houtje aangekondigde staakt-het-vuren was onderdeel van de dieseldeal die de Amerikaanse president heeft gesloten met het Kremlin. Trump hoopt door de directe levering van in eerste instantie 300.000 ton Russische diesel aan de VS de brandstofprijzen te kunnen verlagen voor de Amerikanen. Essentieel daarbij is dat Oekraïne droneaanvallen tot diep in Rusland op olieraffinaderijen staakt.
Voor Oekraïne is deze vorm van oorlogsvoering juist enorm belangrijk: het raakt daarmee de Russische economie flink en daarmee de oorlogskas van Poetin. In grote delen van het land zijn er grote brandstoftekorten en zijn er rantsoeneringen ingevoerd.
Waarschijnlijk om de druk op Oekraïne op te voeren, werd het land gisteren, zonder waarschuwing vooraf, ook nog eens geconfronteerd met problemen met de militaire tak van Starlink, het satellietsysteem van de Amerikaanse miljardair Elon Musk dat voor het Oekraïense leger onmisbaar is bij geavanceerde drone-operaties.
Volgens het Oekraïense ministerie van Defensie hapert de verbinding met de drones wanneer deze harder vliegen dan 160 kilometer per uur terwijl een hoge snelheid bij de aanvallen juist cruciaal is.
Problemen met inlichtingen
Musk reageerde hierop door te stellen dat Starlink "beperkingen op snelheid of gebruik worden bepaald door het Amerikaanse leger en uiteindelijk door de president van de Verenigde Staten". De opgelegde begrenzing van het systeem maakt het voor Oekraïne ook moeilijker om Russische drones en raketten te onderscheppen, deze kunnen snelheden halen tot 500 kilometer per uur.
In het interview met Financial Times zegt Zelensky dat hij niet gelooft dat er sprake was van een storing. "Het was geen technisch probleem, het was bewust", zegt hij. Ook spelen er problemen rond de inlichtingen die de Amerikanen met Oekraïne delen. Hoewel Trump stelt dat het nog steeds inlichtingen deelt met Kyiv, zei Zelensky dat het eerder deze week geen informatie had ontvangen over Russische aanvallen op Kyiv.
Bij een bezoek aan Londen zei Zelenksy gisteren: "Het is spijtig dat we problemen hebben met Starlink en met inlichtingen. Het zijn verrassingen waar je niet op rekent als je echt partners bent." Volgens meerdere media heeft Trump gedreigd dat de VS niet langer informatie deelt over Russische raketlanceringen als Oekraïne Russische olie-installaties aanvalt.