De Iraanse justitie heeft demonstranten gewaarschuwd voor zware straffen, inclusief mogelijk de doodstraf. Het hoofd van de rechterlijke macht kondigde aan dat betogers "streng en maximaal zullen worden aangepakt, zonder genade". Deze harde woorden komen terwijl het land kampt met de grootste protestgolf sinds de dood van Mahsa Amini in 2022.
Protesten breiden uit naar regime-kritiek
Wat begon als protesten tegen de torenhoge inflatie eind december, is inmiddels uitgegroeid tot een brede beweging tegen het Iraanse regime. Demonstranten eisen politieke vrijheden, vrouwenrechten en het vertrek van de strenge islamitische regering. Op straat klinken leuzen als "dood aan de dictator" en "vrijheid, vrijheid, vrijheid".
De autoriteiten hebben het internet en telefoonverkeer afgesloten, waardoor het moeilijk is een compleet beeld te krijgen van de situatie. Uit fragmentarisch beeldmateriaal blijkt dat er vernielingen zijn aangericht en gebouwen in brand staan. Volgens de Amerikaanse mensenrechtenorganisatie HRANA zijn er zeker 42 doden gevallen en ruim 2200 mensen gearresteerd.
Mediaverbinding afgesneden
Voor Nederlandse radiostations die internationaal nieuws brengen, wordt het steeds moeilijker om betrouwbare informatie uit Iran te verkrijgen. De communicatieblokkade maakt onafhankelijke nieuwsgaring vrijwel onmogelijk. Correspondent Daisy Mohr merkt op dat veel Iraniërs thuis blijven uit angst voor represailles, ondanks hun steun voor de protesten.
Het Iraanse staatsapparaat bestempelt de demonstranten als "terroristische vertegenwoordigers" van Israël en de Verenigde Staten. Ayatollah Khamenei beschuldigt betogers ervan hun eigen land te vernietigen om buitenlandse leiders te behagen.
Recordaantal executies
Iran voerde dit jaar al meer dan duizend executies uit, het hoogste aantal in vijftien jaar volgens Amnesty International. Het land behoort samen met China en Saudi-Arabië tot de grootste gebruikers van de doodstraf wereldwijd. Deze cijfers onderstrepen de ernst van de dreigementen aan het adres van demonstranten.
Onzekere toekomst
Of de protesten zullen leiden tot verandering blijft onzeker. Eerdere protestgolven werden uiteindelijk onderdrukt door het regime. Toch lijken veel Iraniërs vastberaden, ondanks de levensgevaarlijke risico's die demonstreren met zich meebrengt. De vraag is of het regime andere oplossingen kan vinden dan alleen onderdrukking voor de uitdagingen waarmee Iran kampt.
