Met Pro valt te praten over de hervorming van de arbeidsongeschiktheidsverzekering WIA, maar dan moeten eerst de bezuinigingen daarop van tafel. Dat is de boodschap van Pro-leider Jesse Klaver aan de coalitiepartijen D66, VVD en CDA.
Klaver deed zijn uitspraken op een ledenbijeenkomst in Utrecht, aan de vooravond van Prinsjesdag, komende dinsdag. Pro-leden gingen daar met elkaar in gesprek over het aanstaande referendum over een partijvoorzitter en de gefuseerde Europese fractie van PvdA en GroenLinks.
"Pro is opgericht om de ongelijkheid tegen te gaan en de verzorgingsstaat te versterken", zei Klaver. "Je kunt niet van ons vragen om mee te werken aan de afbraak daarvan."
'Geen holle retoriek'
Klaver zegt dat zijn partij tegen de begroting van het ministerie van Sociale Zaken en het Belastingplan zal stemmen als er niet naar Pro wordt geluisterd. "Als ze in het kabinet denken dat dit holle retoriek is, dat de soep niet zo heet gegeten wordt, dan maken ze een pijnlijke vergissing."
WIA onhoudbaar
Zo'n 600.000 mensen krijgen een WIA-uitkering en er komen er tot 90.000 per jaar bij. Er is een tekort aan keuringsartsen waardoor de wachtlijsten oplopen. Het kabinet wil de WIA hervormen en heeft een miljardenbezuiniging op de uitkeringen ingeboekt. Die bezuiniging is deels of tijdelijk ingetrokken, maar het schrappen van de permanente uitkering voor volledig arbeidsongeschikten staat nog steeds in de plannen.
De vakbonden FNV en CNV vinden de huidige WIA ook onhoudbaar, maar willen niet praten over hervormingen als er vooraf al een bezuinigingsdoel is gesteld.
Pro is bereid tot compromissen en wil met de coalitie onderhandelen over een breed begrotingsakkoord over alle ministeries, zei Klaver nog maar eens. Maar de partij accepteert geen verlaging van de uitkeringen en steunt alleen een belastingplan waarbij "de allerrijksten eerlijk meebetalen".
Met de steun van Pro heeft de coalitie een meerderheid in de Tweede Kamer en bijna een meerderheid in de Eerste Kamer.
Klaver roept de coalitiepartijen nogmaals op voor 'links' te kiezen: "Door geen richting te kiezen, neemt dit kabinet een onverantwoorde gok met het landsbelang. Daarom heb ik een heldere boodschap aan het kabinet: stop met zwabberen en doormodderen."
Referendum voor Pro-leden
De partijbijeenkomst ging eigenlijk over een ander gevoelig onderwerp. Bij welke fractie moet fusiepartij Pro zich aansluiten in het Europees Parlement? De acht Europarlementariërs van Pro zijn verdeeld: de vier voormalig GroenLinksers willen aansluiten bij de Groenen, de vier ex-PvdA'ers bij de sociaaldemocraten.
Een commissie van oud-PvdA'er Mariëtte Hamer en oud-GroenLinkser Nel van Dijk adviseerden het partijbestuur dat Pro zich moet aansluiten bij de sociaaldemocraten. De sociaaldemocratische fractie is groter dan de fractie van de groenen. De partijtop heeft dat advies overgenomen.
De leden mogen zich hierover uitspreken in een referendum, dat loopt van 18 tot en met 25 september. Daarbij wordt de leden ook gevraagd wie de nieuwe partijvoorzitter moet worden, naast partijleider Klaver.
Voor het partijvoorzitterschap zijn er drie kandidaten: voormalig vicevoorzitter van de FNV Kitty Jong, oud-PvdA-Kamerlid en directeur van Oxfam Novib Michiel Servaes en RoodGroen-oprichter Frank van de Wolde.