Het Openbaar Ministerie wil dat de 41-jarige Ayham A. uit het Zuid-Hollandse dorp Arkel 17,5 jaar cel krijgt voor zijn rol binnen de terroristische organisatie Islamitische Staat (IS). Volgens het OM is er voldoende bewijs om aan te nemen dat A. een vooraanstaande rol speelde bij het laten uitvoeren van martelingen, bestraffingen met zweepslagen, het afhakken van handen, verbrandingen en het opblazen van mensen met explosieven.
De misdrijven zouden zijn gepleegd tussen 2013 en 2018 in of rond het vluchtelingenkamp Yarmouk, ten zuiden van de Syrische hoofdstad Damascus. IS kwam daar na zware gevechten in april 2015 aan de macht.
Volgens het OM had A. toen als hoofd van de veiligheidsdienst veel macht binnen IS en was hij onder meer verantwoordelijk voor het arresteren, ondervragen en executeren van mensen die als tegenstanders van IS werden gezien.
Onthoofdingen
Ook is volgens het OM bewezen dat hij leiding gaf aan een netwerk van gevangenissen waar tegenstanders van IS in werden opgesloten, vaak zonder proces. Het OM schrijft: "Openbare executies via onthoofdingen vonden regelmatig plaats. IS onthoofdde (vermeende) tegenstanders, maar ook gewone burgers die door IS tot afvalligen werden verklaard. De lichamen van mannen, vrouwen en kinderen werden tentoongesteld als waarschuwing voor andere inwoners."
De vraag waar de rechtszaak waarschijnlijk om zal draaien, is of Ayham A. daadwerkelijk Ayham A. is. Hij ontkent dat en beweert dat hij nooit iets met IS te maken heeft gehad.
Het OM brengt daartegenin dat "een groot aantal" getuigen hem heeft aangewezen als de IS-leider. Ook is er volgens het OM veel beeldmateriaal aangetroffen op in beslaggenomen gegevensdragers van IS, waarop A. te zien is met andere hoge leiders.
Opgepakt in Zuid-Hollands dorp
Het team Internationale Misdrijven van de Nederlandse politie kwam A. op het spoor toen het in 2020 werd ingelicht door een mensenrechtenorganisatie. De organisatie overhandigde een rapport over een man die in Nederland zou wonen en in Syrië een leidinggevende rol had bij de veiligheidsdienst van IS.
Na onderzoek werd in januari 2023 een man in het Zuid-Hollandse dorp Arkel opgepakt. Volgens het OM is er geen twijfel over wie deze persoon is. "Verdachte is, zo blijkt uit getuigenverklaringen, aanwezig geweest in detentiecentra van IS, gaf bevelen aan bewakers en was mogelijk zelf ook betrokken bij de verhoren en martelingen die daar plaatsvonden."
De aanhouding van Ayham A. maakte in 2023 een hoop los in Arkel:
Advocaten van de verdachte stelden maandag, op de eerste dag van het proces, dat het OM zich baseert op vijf anonieme bronnen die zij niet hebben kunnen ondervragen. De verdediging zegt onvoldoende de kans te hebben gekregen om bewijs te toetsen of zelf te verzamelen.
De rechtszaak gaat morgen verder.
